Erzurum’dan Gaziantep’e: Ajans Desteği Alan İşletmelere Uzaktan Görünürlük Hizmeti

Türkiye’de kaç kalkınma ajansı var, rehberler neden farklı?

Türkiye’de 26 kalkınma ajansı bulunuyor. Sayıştay’ın İpekyolu Kalkınma Ajansı denetim raporu bu sayıyı kayda geçiriyor, Temmuz 2026’daki Anadolu Ajansı haberi de aynı sayıyı veriyor. Her ajans, aynı yönetmeliğe dayanan ama uygulamada kendi ölçüsünü, şablonunu ve kontrol takvimini koyan bir görünürlük rehberi yayımlıyor. Bu yüzden Gaziantep’te doğru olan bir tabela, Erzurum’da düzeltme isteyebilir.

Aynı yönetmelik, farklı uygulama

Yönetmeliğin 46’ncı maddesi çerçeveyi çizer, ayrıntıyı ajans belirler. KUDAKA rehberi bunu İzleme ve Değerlendirme Birimi imzasıyla yayımlıyor. İKA rehberi ise logo ve şablon sayfalarıyla daha görsel bir kılavuz sunuyor. İki belgeyi yan yana okumadan “kalkınma ajansı tabelası” diye tek bir kalıp yoktur.

Sorumluluk kimde kalıyor?

KUDAKA rehberinin sorumluluk bölümü açık: kurallara ortak, iştirakçi ve alt yükleniciler de uyar, ama ajansa karşı sorumlu olan yararlanıcıdır. Matbaa ölçüyü yanlış basarsa da hesabı yararlanıcı verir. Uzaktan çalışan bir ekibin ilk işi bu yüzden kimin neyi onaylayacağını yazıya dökmektir.

Rehberinizi nereden bulursunuz?

Rehber, ajansın sitesinde ve sözleşme ekinde yer alır. KUDAKA Görünürlük Rehberi PDF olarak erişilebilir. İKA rehberini de sözleşme dosyanızdaki sürümle karşılaştırın; sitedeki sürüm güncellenmiş olabilir.

Erzurum ile Gaziantep’te saha neden aynı görünmüyor?

İki bölgenin ekonomik dokusu farklı, dolayısıyla görünürlük malzemesinin yükü de farklı yerde toplanıyor. Erzurum’da kış turizmi şehrin tanıdık yüzlerinden biri; Palandöken yönündeki tesisler kışın kalabalık, yazın sakin. Gaziantep’te sanayi ağırlıklı; makine alımı içeren projelerde tabeladan çok ekipman etiketi, fabrika girişi panosu ve fuar malzemesi öne çıkar. Uzaktan hizmet bu farkı ilk görüşmede haritaya döker.

Palandöken eteğinde bir tabela

Palandöken, 2008’de Erzurum merkez ilçesinin bölünmesiyle ilçe statüsü kazanıyor ve kayak merkezi kent merkezine yaklaşık 5 kilometre uzaklıkta. 2011 Dünya Üniversiteler Kış Oyunları’nın altyapısı da burada (Küre Ansiklopedisi). Kış turizmine dönük bir projede tabelanın kar yükü ve rüzgâra dayanacak malzemeyle, erişim yolunun yanına konması gerekir; bez ya da branda KUDAKA rehberinde zaten yasak.

Gaziantep OSB’de etiket işi

Ekonomi Gazetesi’nin 2025 haberine göre Türkiye’deki OSB’lerde kullanılan elektriğin yüzde 15’i Gaziantep Organize Sanayi Bölgesi tarafından tüketiliyor. Bu yoğunlukta bir sanayi alanında makine ve ekipman etiketi, görünürlüğün en çok tekrar eden parçasıdır. İKA rehberi etiketler için asgari boyut koymuyor, ama makinenin üzerinde okunur durmasını istiyor.

İl merkezi dışındaki projeler

Bayburt, Erzincan, Adıyaman ve Kilis’teki projelerde matbaa seçeneği daha az olabilir. Usta “yarın olur, öbür gün olur” derken bir ay dolabilir. Burada uzaktan ekibin işi, dosyayı yerel matbaanın makinesine uygun formatta hazırlamak ve gerekirse il merkezinden baskı planlamaktır.

KUDAKA ve İKA rehberleri hangi noktalarda ayrışıyor?

Fark en çok dört yerde çıkıyor: tabela ölçüsü, logo sırası, kontrol takvimi ve web sayfası kuralı. KUDAKA süreyi ve onay sırasını sıkı yazıyor; İKA ise şablon ve logo düzeninde daha ayrıntılı. Aşağıdaki tablo, iki rehberin kendi metninden alınan farkları yan yana koyuyor. Ölçülerin bütün ayrıntısı için ayrı sayfalara bağ veriyoruz, burada yalnız ayrışan noktalar var.

Rehber farkları tablosu

Tabloyu nasıl kullanmalı?

Tabloyu tasarımcıya brif olarak değil, kontrol listesi olarak verin. Tabela ve materyal ayrıntıları için görünürlük rehberi materyalleri sayfası, süreler için görünürlük yükümlülüğü süresi sayfası daha ayrıntılı.

Ortak olan ne?

İki rehber de ajans ve bakanlık logosunun yararlanıcı logosundan küçük olmamasını, her basılı materyalde şerh ya da feragat metnini ister. Bu iki kural, uzaktan hazırlanan her dosyanın ilk kontrol satırıdır.

Uzaktan görünürlük hizmeti adım adım nasıl yürür?

Uzaktan hizmet dört adımda yürür ve iki adımı İstanbul’daki masada, iki adımı sahada tamamlanır. Rehber analizi ve dosya üretimi uzaktan yapılır; baskı ve fotoğraf belgelemesi yerelde. Bağ kopmasın diye her adımın sonunda tek bir onay noktası vardır. Böylece yararlanıcı ne zaman neyi onaylayacağını önceden bilir ve iş son haftaya yığılmaz.

1. Rehber analizi

Sözleşme ve ekli rehber okunur, projedeki her materyal için bir satır açılır: tabela, makine etiketi, roll-up, davetiye, web sayfası. Her satıra ölçü, logo düzeni ve metin yazılır. Bu liste, ajans uzmanına giden ilk dosyadır.

2. Dosya üretimi

Tasarımlar matbaanın istediği formatta, baskı payı ve renk profiliyle hazırlanır. Şerh metni projeye uyarlanır. Proje web sayfası da aynı adımda kurulur; sayfanın indekslenmesi ve proje adıyla yapılan markalı aramada SERP’in üst sırasında çıkması bu aşamanın işidir. Ayrıntısı proje web sitesi görünürlük adımlarında.

3. Baskı yerel matbaada

Dosya, Erzurum’da ya da Gaziantep’te yararlanıcının seçtiği matbaaya gider. Böylece nakliye ve kargo hasarı riski düşer, montaj da aynı ustadan çıkar. Matbaanın ilk prova baskısının fotoğrafı onaydan önce istenir.

4. Fotoğraf belgelemesi yerelde

Tabela asıldığında, makineye etiket yapıştırıldığında ve her etkinlikte fotoğraf çekilir. İKA rehberi önemli aşamalarda yüksek çözünürlüklü fotoğraf ve mümkünse HD video gönderilmesini bekliyor. Çekimi yararlanıcının ekibi yapar, uzaktan ekip açı ve kare listesini verir.

Uzaktan çalışmada hangi işler sahadan çıkmaz?

Üç iş sahada kalır: tabelanın yerinin seçilmesi, ajans uzmanıyla yüz yüze görüşme ve kanıt fotoğrafı. Dosya ne kadar iyi olursa olsun, tabelanın erişim yolundan görünüp görünmediğini ancak orada duran biri söyler. Uzaktan ekip bu üç işi yararlanıcıya devreder, ama her biri için kısa bir talimat ve kontrol sorusu bırakır.

Yer seçimi

Dükkânın önünden geçen herkesin okuyacağı yer, çoğu zaman giriş kapısının yanı değil, yolun döndüğü noktadır. Yararlanıcıdan üç farklı açıdan fotoğraf istenir, yer bu kareler üzerinden birlikte seçilir.

Uzman görüşmesi

KUDAKA’da tabela, sorumlu ajans uzmanıyla görüşüldükten sonra asılır. Bu görüşmeye yararlanıcı gider, uzaktan ekip ise görüşmede sorulacak soruları ve taslak dosyayı hazırlar.

Kanıt arşivi

Fotoğraflar tek klasörde, çekildiği gün ve materyal adıyla toplanır. Denetimde sorulan “bu etiket ne zamandan beri burada” sorusunun cevabı bu klasördedir.

Uzaktan hizmet bütçeye ve teklife nasıl yazılır?

KUDAKA rehberinin 14’üncü maddesine göre proje görünürlük giderleri toplam uygun harcama tutarına dahil edilir ve iş planında gösterilir. Uzaktan hizmet de bu kalemde yer alır: tasarım, web sayfası, baskı ve montaj ayrı satırlarda yazılır. Teklifin satırları rehberdeki materyal listesiyle birebir eşleşirse onay da, ödeme belgesi de sadeleşir.

Satır satır teklif

Tek satırlık “görünürlük hizmeti” yerine materyal bazında satır açın. Bütçe kalemi, teklif ve onay sırası görünürlük giderleri başlığında adım adım anlatılıyor.

KOSGEB ile karıştırmayın

KOSGEB desteklerindeki tanıtım giderleri farklı bir mevzuata bağlı. İki desteği aynı anda kullanan işletmeler için kosgeb tanıtım desteği sayfası ayrımı gösteriyor.

Ajans seçerken tek soru

Teklif veren ekibe rehberinizin adını söyleyin ve hangi maddesinin işinizi en çok etkilediğini sorun. Müşteri bizi nereden bulsun diye düşünen işletme gibi, ajans da rehberi okumadan teklif vermemeli. Uzaktan ya da yerinde çalışma kararını ajans mı iç ekip mi kriterleriyle tartabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Kısa Sözlük

Yararlanıcı

Yararlanıcı, kalkınma ajansıyla destek sözleşmesi imzalayan ve görünürlük kurallarından ajansa karşı sorumlu olan kişi ya da kurum için kullanılan addır.

Şerh metni

Şerh metni, destekle hazırlanan yayınlarda içerik sorumluluğunun yararlanıcıya ait olduğunu belirten standart ifade için kullanılan terimdir.

Nihai ödeme

Nihai ödeme, proje tamamlandıktan sonra ajansın yaptığı son ödeme için kullanılan addır ve birçok görünürlük süresi bu günden sayılır.

Sıradaki Adım

Sözleşmenize ekli rehberi açın ve projedeki her materyal için tek satırlık bir liste çıkarın. Uzaktan çalışacağınız ekibi seçmeden önce görünürlük paketi seçerken sorulacak sorular listesine de göz atın.

Güncelleme: Ekim 2026